Zomereczeem bij het paard: symptomen herkennen en de huid verzorgen met AnoKath®

Zomereczeem is een sterk jeukende, elk jaar terugkerende allergie van de huid voor het speeksel van stekende muggen, vooral van knutten (Culicoides). Vakmensen spreken van Culicoides-hypersensitiviteit, in het Engels „Insect Bite Hypersensitivity” of „Sweet Itch”; het geldt als de meest frequente jeukende huidaandoening van het paard (Cox & Stewart 2023). Typisch zijn jeuk, schuurplekken en korsten aan manenkam, staartwortel en buiknaad (LMU München 2019). Voor de dagelijkse verzorging van de afgeschuurde huid is er AnoKath® Huf- & Hautfit, van binnen begeleidt AnoKath® Liquid via het voer.

Bij een gezond paard leidt een muggenbeet tot een kleine, plaatselijke zwelling die snel afneemt. Bij het eczeempaard reageert het immuunsysteem overdreven: alle paarden vormen na beten afweerstoffen, maar alleen allergische paarden vormen antilichamen van het type IgE en krijgen de sterke jeuk (Cox & Stewart 2023). Dan volstaan vaak al enkele beten om het paard zich heftig aan manen, staart en buik te laten schuren.

Het belangrijkste is de beten te verminderen: eczeemdeken en vliegenmasker, in de schemering naar de stal, fijnmazige netten, een ventilator en een droge, winderige weide. Voor de afgeschuurde huid is er AnoKath® Huf- & Hautfit: eerst de vloeistof, dan de sproeigel, 1 tot 2 keer per dag. Het houdt de plekken hygiënisch schoon, prikt niet en laat de huid ademen. Van binnen begeleidt AnoKath® Liquid via het voer, als kuur van 8 tot 12 weken. Omdat zomereczeem naar de huidige kennis elk jaar terugkomt, is dit een routine voor elk seizoen.

Vet en olie leggen zich als een film over de huid. Bij zomerhitte wordt daaronder de warmte vastgehouden, en dat kan de jeuk extra aanwakkeren; bovendien kleven olieachtige resten met stof, zand en vliegen vast tot een kleverige laag. Dat is onze ervaring uit veel stallen, en ook in een enquête in München beoordeelden eigenaren verzorgingslotions en oliën in 8 van de 14 gevallen als weinig werkzaam (LMU München 2019). AnoKath® Huf- & Hautfit is daarentegen een waterige, vetvrije oplossing met een ademende beschermfilm.

AnoKath® Liquid is een basisch aanvullend diervoeder. Via het voer buffert het zuren in het spijsverteringskanaal, passeert de maag zonder het maagzuur aan te tasten en werkt na verloop van tijd ook in het weefsel. Zo ondersteunt het een gezond huidbeeld en een stevige, glanzende vacht van binnenuit. Geef dagelijks 20 ml per 100 kg lichaamsgewicht over krachtvoer of mash, als kuur van 8 tot 12 weken, gerust door het hele insectenseizoen heen. Onze ervaring: is het paard verzuurd, dan is de huid als beschermschild zwakker.

Nee. AnoKath® Huf- & Hautfit is pH-neutraal ingesteld en vrij van alcohol; het prikt ook op gevoelige, geïrriteerde huid niet. Anders dan sprays met alcohol, jodium of etherische oliën zoals tea-treeolie kun je het ook op vers afgeschuurde plekken sproeien, en het insproeien wordt ontspannener voor paard en mens.

Nee. Zomereczeem begeleidt een paard naar de huidige kennis zijn hele leven; klachtenvrij wordt een eczeempaard alleen waar geen knutten zijn (Cox & Stewart 2023). Doel is daarom de beten te verminderen en de huid zo goed te verzorgen dat je paard zo ontspannen mogelijk door de zomer komt. Het AnoKath®-systeem ondersteunt deze routine: van buiten Huf- & Hautfit, van binnen Liquid via het voer.

Bij het voer geldt: de stofwisseling niet extra belasten. Onze ervaring uit veel stallen laat zien dat veel suiker en zetmeel, bijvoorbeeld op fructaanrijk voorjaarsgras of door veel krachtvoer, huid en vacht extra vergen. Het mineraalvoer moet bij de behoefte van je paard passen. Ter ondersteuning van binnenuit is er AnoKath® Liquid, een basisch aanvullend diervoeder van water, keukenzout en glycine: 20 ml per 100 kg lichaamsgewicht per dag via het voer, als kuur van 8 tot 12 weken. Het ondersteunt een gezond huidbeeld en een stevige, glanzende vacht van binnenuit.

Zomereczeem is een allergie van afzonderlijke paarden voor het speeksel van de knutten, geen infectie met een ziekteverwekker: alle paarden vormen na muggenbeten afweerstoffen, maar alleen allergische paarden krijgen de klachten (Cox & Stewart 2023). Een eczeempaard steekt zijn weidemaatjes dus niet aan. Vergelijkbare huidbeelden zoals huidschimmel zijn daarentegen besmettelijk, ook voor mensen (MSD Veterinary Manual).

Hyperkeratose betekent dat de bovenste, verhoornde laag van de huid dikker wordt. Bij zomereczeem ontstaat ze bij een chronisch verloop samen met verdikking van de huid en vochtophoping in de huid; zo vormen zich plooien aan de manenkam en de staartwortel (LMU München 2019). Daarvan te onderscheiden is de „Cannon Keratosis” met schilfers en korsten aan de voorkant van de achterpijpen, zonder jeuk (gids Mok). Afgeschuurde, verdikte plekken houd je met AnoKath® Huf- & Hautfit hygiënisch schoon; de sproeigel legt zich als ademende beschermfilm eroverheen.

De klachten volgen de knutten: in de meeste landen van Europa verschijnen de eerste tekenen in het voorjaar, in de zomer wordt het sterker, en pas vanaf november komt de rustige tijd (Vetmeduni Wenen). Knutten zijn vooral actief in de schemering, bij warmte, vocht en windstilte (LMU München 2025). Bescherm je paard met eczeemdeken en vliegenmasker, haal het 's avonds en 's ochtends vroeg de stal in, bescherm ramen en deuren met fijnmazige netten en gebruik een ventilator, want knutten zijn slechte vliegers (MSD Veterinary Manual). De weide moet in het seizoen droog, winderig en ver van water en bos liggen.

Op IJsland komen geen stekende knutten voor. Paarden die daar opgroeien en pas als volwassene naar Midden-Europa komen, lopen daarom een bijzonder risico: in een studie met 145 uit IJsland naar Zwitserland gebrachte paarden werd 51% ziek, gemiddeld na 2,5 jaar (Universiteiten van IJsland en Bern 2018). Bij IJslanders die in Europa geboren zijn, ligt het aandeel met 1,5 tot 8,2% duidelijk lager (LMU München 2025). Vaak aangetast zijn ook Shire Horses, Welshpony’s, Shetlandpony’s en Friezen.

Niet altijd. Typisch voor zomereczeem zijn jeuk en schuurplekken aan manenkam, staartwortel en buiknaad in het warme seizoen (LMU München 2019). Daar lijken luizen op, die aan de manenwortel en de staartaanzet zitten maar vooral in de koudere maanden jeuken (MSD Veterinary Manual), daarnaast mijten, huidschimmel en regenschurft. Jeukt het vooral aan gezicht en benen, dan kan ook een voedselallergie erachter zitten. Welke oorzaak het is, stelt een onderzoek vast. Afgeschuurde plekken houd je in elk geval met AnoKath® Huf- & Hautfit hygiënisch schoon.

Ja. AnoKath® Huf- & Hautfit is een bij de BAuA (Bundesanstalt für Arbeitsschutz und Arbeitsmedizin, het Duitse federale instituut voor arbeidsbescherming en arbeidsgeneeskunde) geregistreerd biocideproduct van productsoort 3 (hygiëne in de veterinaire sector), registratienummer N-73062, getest als virucide (EN 14476), bacteriedodend (EN 1040) en fungicide (EN 1275). AnoKath® Liquid is een aanvullend diervoeder; als diervoeder heeft het geen registratie als biocide nodig. Beide worden in Duitsland geproduceerd.